Voor de ouders

Als ouder kan je het nooit goed doen, althans niet goed genoeg. Als liefhebbende ouder wil je het beste voor je kind. Alleen het beste is goed genoeg en daar geef je je met de volle 100% voor. Je wilt dat je kind gelukkig is en je wilt je kind beschermen tegen al het kwaad en onrecht in de wereld. Toch is het onoverkoombaar, een kind moet leren door haar of zijn eigen fouten te maken. Je kunt je kind niet beschermen tegen al het pijn en verdriet in de wereld.

Van angst naar vertrouwen

Je kunt als ouder niet voorkomen dat je kind een psychische stoornis als bijvoorbeeld een depressie, angst- of eetstoornis ontwikkelt helaas. Het is vaak een samenloop van bepaalde factoren. Je kunt ook niet voorkomen dat je kind niet lekker in haar of zijn vel zit, maar je kunt het misschien wel signaleren en het gesprek erover openen. Ondanks dat je als ouder zijnde voor je gevoel heel veel “niet” kunt doen, kunnen we ons misschien richten op wat er dan wel mogelijk is.

Voorkomen is dus niet altijd mogelijk, maar als ouder kan je wel een grote rol hebben in het voorkomen dat het erger wordt, door problemen bijvoorbeeld eerder te signaleren.

“In een oogwenk overkwam het me zelf afgelopen week. Ik zat samen met mijn lieve vriendin en haar prachtige dochtertje van bijna 2 op een bankje in het speeltuin omdat het lunchtijd was; even eten. Een heerlijke peuter heeft ze, lachebekje, bruisend van de energie en eet als een bouwvakker. Heerlijk om te zien en zó ontzettend gezond en vooral fijn dat ze zo goed eet!!

Na de tweede boterham ontglipte er een liefdevol en onbeladen: “klein vreetzakje ben jij” uit. Een fractie van een seconde later keken we elkaar aan en dachten we hetzelfde… Zei ik dat nou echt?!? Misschien helemaal niet zo handig om tegen een peuter te zeggen… ook al is ze nog niet eens 2 jaar oud. Het kan een fundament zijn voor een kind om eten op een negatieve manier te verbinden met haar lichaam.”

Het hierboven omschreven voorbeeld is er eentje om bewust te worden van het feit dat ondanks dat een zin voor ons als “volwassenen” geen lading kan hebben en misschien dollend of liefdevol of zelfs onbeladen bedoeld is een heel andere uitwerking kan hebben op een zo puur en onbeschreven kinderleven. Hiermee suggereer ik absoluut niet dat een kinderleven direct verpest is als je een keer je kleine koter “vreetzakje” hebt genoemd… of dat je als ouder zijnde op eieren moet lopen en al je woorden moet afwegen. Nee, absoluut niet, maar bewustwording van de impact van onze woorden is niet verkeerd. Hoe vaak zeg je eigenlijk dat je kind een “vreetzak” is?

Leven in angst is verschrikkelijk, angst dat je kind de verkeerde keuzes maakt of niet meer beter wordt. Angst ombuigen in vertrouwen is het beste wat je kunt doen als ouder zijnde.

Tips voor ouders

Communiceer

Peuters worden kleuters en kleuters worden uiteindelijk opstandige tieners. Een normaal proces dat hoort bij de weg naar volwassenheid. Groei mee in de ontwikkeling van je kind. Communiceer als een volwassene met je kind en geef haar of hem de verantwoordelijkheden die bij de leeftijd hoort en de capaciteiten van je kind, dit schept een vertrouwensband.
Respecteer ook de momenten dat er even geen behoefte is aan contact vanuit je kind. Let op: een puber heeft behoefte aan een ouder en niet aan een vriendin. Wees een ouder.

Creëer als ouders een veilige omgeving om te praten

Het kan absoluut geen kwaad om, ondanks dat ouders het vaak als iets vanzelfsprekends zien, vaker en duidelijk te laten weten dat je kind/puber altijd en voor alles bij je terecht kan. Maak hier ook duidelijk tijd voor, onder het genot van een kopje thee bijvoorbeeld. Op momenten dat hier gebruik van wordt gemaakt zorg dan dat je écht luistert zonder direct met oplossingen te komen. Ook als ouder ben je een ervaringsdeskundige, laat je kind weten dat je weet wat hij of zij doormaakt.

Ouders; luisteren, betrokken en begripvol zijn

Als je luistert naar je kind doe dat dan zonder oordeel. Laat duidelijk je interesse zien in het leven, de gevoelens en gedachten van je kind. Wat is belangrijk voor hem of haar en wat speelt er in het leven? Probeer te begrijpen wat je kind drijft. Natuurlijk hoort streng zijn op sommige momenten ook bij de opvoeding, maar als je eerst de tijd neemt om écht te luisteren levert dat vaak veel meer op. Let op dat je niet “overal” bovenop wilt zitten, dit vinden kinderen vaak erg onprettig.

Signalen oppikken

De belangrijkste regel bij signaleren is dat je moet opletten dat je als ouder niet in angst gaat leven en overal iets achter zoekt. Hierdoor kan je kind juist dichtklappen. Als het even niet zo lekker gaat met je puber hoeft dat niet per definitie te betekenen dat een kind een stoornis heeft ontwikkeld of zal ontwikkelen. Geef vooral ruimte aan dit gevoel, maar houd je ogen wel open. Vraag tijdens het afwassen of een onbeladen (leuk) moment eens hoe het nou écht gaat met je puber. Als eventuele problemen vroeg gesignaleerd kunnen worden dan is de kans van een geslaagde behandeling een stuk groter… of misschien heeft je kind alleen al genoeg aan het uitspreken van het nare gevoel.

Zorg als ouder goed voor jezelf en sta sterk

Als ouder vergeet je jezelf soms in alle hectiek van het leven en de eventuele zorgen om kinderen. Vergeet je voorbeeldfunctie niet. Zorg je goed voor jezelf, wees daarin een voorbeeld functie voor je kind. Verwen jezelf zo nu en dan en besteed tijd aan jezelf. Het kan een zware last zijn voor een kind om te moeten voelen en zien dat een ouder zichzelf wegcijfert omdat het alleen leeft voor het geluk van zijn of haar kind. Dat kan ervoor zorgen dat een puber niets durft te delen uit angst dat het de ouder teveel belast.
Als ouder ben je ook maar een mens en daar horen emoties en soms ook verdriet bij. Huilen en verdrietig zijn mag, communiceer hierover, maar verlies jezelf niet. Let op dat tijdens een eventueel heftig gesprek met je kind, de focus niet verschuift naar “de huilende en verdrietige ouder”. Dit kan ervoor zorgen dat een kind niets meer durft te delen in het vervolg uit angst de ouder verdrietig te maken.

Lijnen en afvallen

Pubers expliciet, maar jammer genoeg tegenwoordig al vanaf hele jonge leeftijd worden kinderen overspoeld met allerlei schoonheidsidealen. Vooral kinderen die een gevoeligheid hebben voor het ontwikkelen van een eetstoornis of een laag zelfbeeld kunnen hier erg veel last hebben. Ze kunnen gaan denken dat dun zijn iets is wat een standaard is en mooi is. We kunnen de buitenwereld helaas niet veranderen, maar de thuissituatie wel. Wees je als ouders bewust van het feit dat gezond omgaan met eten binnenshuis een statement kan maken.

Heb plezier met elkaar

Ook al klinkt het erg logisch, het is enorm belangrijk voor het opbouwen van een goede band en momenten om te kunnen praten. Vergeet vooral ook niet de één op één uitjes

Eigenwaarde en zelfbeeld stimuleren

Vergroot het zelfvertrouwen van je kind. Dit kan op allerlei manieren, de simpelste is i-don-t-need-therapy-i-need-a-hughet geven van complimentjes, overdrijf hierin niet en zorg dat je het oprecht meent. Geef bemoediging en knuffels, moedig je kind aan, focus op het positieve en stimuleer vriendschappen. Deze zijn goed voor het zelfvertrouwen. De belangrijkste: kijk eerst naar jezelf. Hoe praat je eigenlijk tegen jezelf?

Fouten maken mag

Het is belangrijk voor opgroeiende kinderen te weten dat je altijd en onvoorwaardelijk achter ze staat en van ze houdt. Het is moeilijk om je kind te zien vallen zonder haar te willen opvangen, jij hebt het immers al doorgemaakt en kan voorkomen dat ze vallen. Toch is het beste wat je kunt doen; je kind fouten laten maken. Het is een onderdeel van het leven en je zult er niet altijd zijn om ze op te vangen. Van fouten leer je het meeste. Wees positief en laat zien dat je vertrouwen hebt in de toekomst. Sta naast ze om ze te begeleiden en leer ze dat fouten maken niet betekend dat ze falen.